Jak usunąć kleszcza?

Jak usunąć kleszcza? Image

Jak usunąć kleszcza?

Przyszły ciepłe dni, a z nimi chęć bie­ga­nia po łąkach i lasach w krótkim rękawku i sukience. Niczym małe sta­do nimf moje dzieci pen­etrowały leśne zarośla i mierzyły wodę w przy­drożnych rowach. Wiec­zorem pojaw­ił się na Kini nodze nowy pieprzyk, który swędzi­ał. Po głęb­szych oględz­i­nach stwierdzil­iśmy, że posi­a­da nóż­ki, więc musi­ał być pajęcza­kiem. Ale jak usunąć kleszcza?

Jak urośnie to odpadnie!

Kleszcz jest trochę prze­rośnię­tym roz­toczem. Jest pasożytem cza­sowym – naje się i odpa­da, by rozm­nożyć się, schud­nąć i na nowo najeść. Nasz pech pole­ga na tym, że one nie mają nat­u­ral­nych wrogów, a do tego bard­zo lubią żerować na ludzkiej skórze. Do tego, wg danych PZH, kleszcze przenoszą set­ki wirusów, dziesiąt­ki krętków i bak­terii, dzię­ki którym może­my zła­pać nieciekawą chorobę odkleszc­zową. Bo nie tylko bore­lioza grozi po stołowa­niu się kleszcza na naszym ciele: jest jeszcze bar­tonel­loza, anaplaz­moza gran­u­lo­cy­tar­na, babeszjoza, kleszc­zowe zapale­nie mózgu, tularemia, neo­er­li­chioza, różne odmi­any gorącz­ki, a nawet dur powrot­ny. Zależnie od wojew­ództ­wa około 10- 30 proc. kleszczy jest zakażonych pato­ge­na­mi odkleszc­zowy­mi. Pod­czas żerowa­nia kleszcz pom­pu­je pod skórę neu­ro­toksyny. To właśnie one powodu­ją swędze­nie, cza­sem rumień (który nie jest wcale koniecznym objawem bore­liozy!). Dlat­ego właśnie lep­iej nie czekać aż się naje i sam odpad­nie.

Jak bronić się przed kleszczami?

Prewenc­ja przede wszys­tkim! Najlep­szym sposobem jest ubranie długiego rękawa czy też spod­ni z długi­mi nogawka­mi – to dość skutecznie broni dostępu do ciała. Jeśli ubranie jest jasne, najlepiej białe, to dodatkowo łat­wo wytropić pasoży­ta wędru­jącego po mate­ri­ale. Warto pod­czas leśnej wędrów­ki co jak­iś czas sprawdzać czy coś po nas nie chodzi. Kleszcze są najbardziej akty­wne rano i późnym popołud­niem, lubią też raczej obrzeża łąk i lasów niż zarośniętą puszczę czy środek polany. Do tego warto stosować preparaty odstrasza­jące kleszcze. Mimo takich środ­ków zawsze po spac­erze, nawet po parku czy łące, warto obe­jrzeć ciało. Szczegól­nie narażone są miejs­ca miękkie: za usza­mi, pod kolana­mi i pacha­mi.

Jak usunąć kleszcza?

No i stało się, jest kleszcz! I co dalej? Przede wszys­tkim nie smaru­je­my kleszcza żad­nym kre­mem, ole­jem czy masłem. Nie pryskamy go preparata­mi. Nie przy­palamy. Jed­no może­my – i musimy! — zro­bić: odkaz­ić miejsce ukąszenia.

Do usunię­cia kleszcza, szczegól­nie małego, nie wystar­czą palce czy paznok­cie. Warto zaopa­trzyć się w pincetę, przyrząd do usuwa­nia skórek, kleszc­zołap­kę, pomp­kę próżniową czy też spec­jalne las­so. Przy czym pincetę lekko mody­fiku­je­my przy pomo­cy kom­binerek. Jej końce powin­ny się samoczyn­nie szczel­nie zamykać, aby przytrza­s­nąć jak najbliżej szczę­ki kleszcza, a ich nie odciąć. Powin­ny mieć ksz­tałt jak na zdję­ciu powyżej. Jak już trzy­mamy kleszcza w kleszczach obra­camy dookoła pincetą jak­by pasożyt był śrubą. Nie jest ważne czy lewo-czy pra­woskręt­ną, i tak wyjdzie.

Innym sposobem jest pod­waże­nie już opitego krwią kleszcza przyrzą­dem do usuwa­nia skórek lub kleszc­zołap­ką. Moż­na też zaw­iązać na nim las­so. Może to być gotowe, kupi­one w aptece, albo zro­bione samodziel­nie np. z nici den­tysty­cznej włożonej w pusty wkład od dłu­gopisu. Las­so cias­no oplatamy na szczękach kleszcza i pociągamy w górę, przez co wyciągamy całego pasoży­ta ze skóry. W aptece może­my kupić także pomp­kę do próżniowego usuwa­nia kleszczy.

Jeśli boisz się, że nie podołasz, warto zgłosić się z prob­le­mem do przy­chod­ni.

I co dalej?

Bra­wo, kleszcz został wyciąg­nię­ty. I co dalej? Przede wszys­tkim sprawdza­my, czy jest cały. Jeśli pozostanie jakaś jego część w ranie, to może wdać się zakaże­nie. Jeśli wszys­tko jest z kleszczem ok, może­my albo sami zaob­ser­wować czy coś nam sprzedał, albo pod­dać się bada­niu.

W pier­wszym przy­pad­ku, dla tych którzy są cier­pli­wi i maja stalowe ner­wy, wystar­czy obser­wować czy w ciągu 2–3 tygod­ni nie wys­tąpią objawy przy­pom­i­na­jące grypę albo czy w ciągu 1–5 tygod­ni w miejs­cu ukąszenia nie pojawi się rumień. Takie objawy powin­ny zmusić nas do wiz­y­ty u lekarza.

Rumień jed­nak nie zawsze wys­tępu­je, dlat­ego mimo wszys­tko warto zbadać krew na obec­ność prze­ci­w­ci­ał prze­ciw krętkom bore­liozy. Wykry­wanie prze­ci­w­ci­ał IgG i IgM prze­ci­wko bak­terii Bor­re­lia burgdor­feri w surow­icy po upły­wie 3–6 tygod­ni od ukąszenia upewni nas czy mamy lub kiedykol­wiek mieliśmy sty­czność z bore­liozą. Prze­ci­w­ci­ała we krwi wykry­wa się z uży­ciem tes­tu ELISA. Jeżeli w teś­cie ELISA, uzys­ka się wynik dodat­ni lub wąt­pli­wy, przeprowadza się dru­gi, potwierdza­ją­cy test. Sam wynik tes­tu bez żad­nych innych objawów nie jest jed­nak pod­stawą do rozpoz­na­nia bore­liozy.

Szczepienia

Na bore­liozę i więk­szość chorób odkleszc­zowych nie ma żad­nego skutecznego lekarst­wa, jed­nak na kleszc­zowe zakaże­nie mózgu może­my się zaszczepić. By szczepi­e­nie było skuteczne powin­no przyjąć się przy­na­jm­niej dwie z trzech dawek przed okre­sem żerowa­nia (maj-wrze­sień) pasoży­ta. Szczepić moż­na już dzieci, które ukończyły rok, niem­niej zale­cane jest osobom narażonym na kon­takt z pajęcza­kiem np. pracu­ją­cym w lesie czy na łące. W niek­tórych wojew­ództwach ist­nieje więk­sze ryzyko zachorowa­nia (patrz: map­ka). Przed szczepi­e­niem poroz­maw­iaj o prze­ci­wwskaza­ni­ach i ewen­tu­al­nych powikła­ni­ach ze swoim lekarzem.

Więcej infor­ma­cji w doskon­ałej broszurce Sto­warzyszenia Chorych na Bore­liozę.

Autor | Monika Kilijańska Komentarze | 26 Data | 14 czerwca 2017

kategorie i tagi

W kategorii: Całkiem poradnikowo