Całkiem kulturalnie

Złota Lista Książek, czyli najlepsze książki dla dzieci po polsku

Z dzieciństwa nie pamiętam zbyt wiele, ale jedno szczególnie wyryło mi się w pamięci: codzienne wieczorne czytanie. To był nasz rytuał. Tata, jeśli był w domu, przykrywał mnie kołderką, mama brała do ręki „Biblię w obrazkach dla najmłodszych” i czytała te kilka zdań na każdy temat, omawialiśmy obrazek, odpowiadałam na pytania do przeczytanego tekstu. Do dziś mam wielki sentyment do tej książeczki. Później były bajki Christiana Andersena z cudownymi rysunkami Szancera – najpiękniejsze wydanie jakie kiedykolwiek widziałam! A potem już sama czytałam i kocham czytać do dzisiaj. Warto czytać dzieciom, ale dobre książki. Sprawdźcie jaką listę poleca Fundacja „ABCXXI – Cała Polska czyta dzieciom”, która stworzyła Złotą Listę Książek podzieloną na kategorie wiekowe.

Książki od pierwszych dni życia

  • Marta Bogdanowicz (opracowanie) – Rymowanki – przytulanki
  • Paulette Bourgeois, Brenda Clark – seria o Franklinie
  • Jan Brzechwa – Wiersze i bajki
  • Gilbert Delahaye – seria o Martynce
  • Danuta Gellnerowa – Cukrowe miasteczko
  • Anita Głowińska – Kicia Kocia (seria)
  • Dimiter Inkiow – Ja i moja siostra Klara (seria)
  • Czesław Janczarski – Miś Uszatek; Gdzie mieszka bajeczka; O smoku Wawelskim
  • Janosch – Ach, jak cudowna jest Panama (seria)
  • Astrid Lindgren – Lotta z ulicy Awanturników
  • Hanna Łochocka – O wróbelku Elemelku (seria)
  • Maria Marjańska-Czernik – Wypożyczalnia babć
  • Sam McBratney – Nawet nie wiesz, jak bardzo Cię kocham
  • Nele Most, Annet Rudolph – Wszystko moje; Co wolno, a czego nie wolno
  • Sven Nordqvist – Kiedy mały Findus się zgubił (seria)
  • Beata Ostrowicka – Lulaki, Pan Czekoladka i przedszkole; Ale ja tak chcę!
  • Joanna Papuzińska – Śpiące wierszyki
  • Eliza Piotrowska – Bajka o drzewie; Bajka o słońcu
  • Eliza Piotrowska, Joanna Papuzińska, Janina Porazińska, Julian Tuwim – Pierwsza książeczka mojego dziecka
  • Renata Piątkowska – Opowiadania z piaskownicy
  • Annie M.G. Schmidt – Julek i Julka (seria)
  • Małgorzata Strzałkowska – Zielony, żółty, rudy, brązowy
  • Julian Tuwim – Wiersze dla dzieci
  • Wojciech Widłak – Pan Kuleczka (seria)

Książki od 4 lat

  • Kim Fupz Aakeson – Esben i duch Dziadka
  • Florence Atwater, Richard Atwater – Pan Popper i jego pingwiny
  • Hans Christian Andersen – Baśnie
  • Wiera Badalska – Ballada o kapryśnej królewnie
  • Liliana Bardijewska – Zielony Wędrowiec; Moje – nie moje
  • Grażyna Bąkiewicz – Kosmiczni odkrywcy – Franio i jego babcia
  • Ivona Březinová – Cukierek dla dziadka Tadka
  • Paul Bright, Brian Sibley, Jeanne Willis, Kate Saunders – Nowe przygody Kubusia Puchatka
  • Marcin Brykczyński – zbiory: Jedna chwilka, uczuć kilka; Co się kryje w sercu na dnie; 12 kolorów;12 miesięcy
  • Jan Brzechwa – Pan Drops i jego trupa
  • Wanda Chotomska – Wiersze; Pięciopsiaczki
  • Smiljana Coh – Siedem księżniczek
  • Carlo Collodi – Pinokio
  • Vaclav Ćtvrtek – Bajki z mchu i paproci; O gajowym Chrobotku; Podróże furmana Szejtroczka
  • Iwona Czarkowska – Biuro zagubionych zabawek
  • Beryl Evans – Charlie Ciuch – Ciuch
  • Barbara Gawryluk – Dżok, legenda o psiej wierności
  • Dorota Gellner – zbiory: Przedszkolakom; Czarodziejski świat; Ziewnik; Wiersze dla dzieci
  • Eva Janikovszky – Gdybym był dorosły
  • Czesław Janczarski – Jak Wojtek został strażakiem
  • Grzegorz Janusz – Misiostwo świata
  • Hanna Januszewska – O Pleciudze
  • Roksana Jędrzejewska-Wróbel – Sznurkowe historie, Maleńkie Królestwo królewny Aurelki, Florka (seria)
  • Kęstutis Kasparavičius – Mała zima
  • Maria Krueger – Apolejka i jej osiołek
  • Lucyna Krzemieniecka – O Jasiu Kapeluszniku
  • Tadeusz Kubiak – Wiersze na dzień dobry
  • Asa Lind – Piaskowy Wilk
  • Astrid Lindgren – Pippi Pończoszanka; Emil ze Smalandii
  • Hugh Lofting – seria o Doktorze Dolittle
  • Beata Majchrzak – Opowieść o błękitnym psie, czyli o rzeczach trudnych dla dzieci
  • Kornel Makuszyński – Przygody Koziołka Matołka
  • Patric McDonnell – TEK. Nowoczesny jaskiniowiec
  • Alison McGhee – Kiedyś
  • Małgorzata Musierowicz – Znajomi z zerówki
  • Alan A. Milne – Kubuś Puchatek, Chatka Puchatka
  • Pija Lindenbaum – Nusia i bracia łosie (seria)
  • Łukasz Olszacki – Bajka o tym, jak błędny rycerz nie uratował królewny, a smok przeszedł na wegetarianizm
  • Joanna Papuzińska – zbiory: Pims, którego nie ma; Wierszyki domowe, Król na wagarach; Pod bajdułem;
  • Peter H. Reynolds – Kropka
  • Renata Piątkowska – Na wszystko jest sposób; Nie ma nudnych dni
  • Gianni Rodari – Bajki przez telefon (w tym Historyjki o Alicji, która zawsze wpadała w kłopot);
  • Zofia Rogoszówna – Dzieci Pana Majstra
  • Tomasz Samojlik – Żubr Pompik. Tropy na śniegu (seria); Nauczę cię pływać, moja wyderko
  • Ulf Stark – Cynamon i Trusia. Wiersze o złości i radości (seria); Jak tata pokazał mi wszechświat
  • Małgorzata Strzałkowska – Leśne Głupki; Wiersze do poduchy, Wyliczanki z pustej szklanki
  • Anna Świrszczyńska – Dziwny tygrys; O chciwym Achmedzie
  • Julian Tuwim – Pan Maluśkiewicz i wieloryb
  • Emilia Waśniowska – Kiedy słychać ptaki
  • Danuta Wawiłow – Wiersze
  • Max Velthuijs – Żabka i obcy
  • Katarzyna Ziemnicka – Wielka wyprawa pirat Nata

Książki od 6 lat

  • Heather Amery – Mity greckie dla najmłodszych
  • Ludwig Bemelmans – Madeline w Paryżu
  • Marcin Brykczyński – Ni pies, ni wydra; 8 podziękowań, Czarno na białym; Skąd się biorą dzieci; Czary
  • Jan Brzechwa – Pchła Szachrajka; Szelmostwa Lisa Witalisa; Baśń o korsarzu Palemonie
  • Sebastian Cichocki – S.Z.T.U.K.A. Szalenie zajmując twory utalentowanych i krnąbrnych artystów
  • Wanda Chotomska – Wanda Chotomska dzieciom
  • Maurice Druon – Magiczny świat Tistu
  • Jerzy Ficowski – Gałązka z drzewa słońca; Syrenka; Tęcza na niedzielę (i inne wiersze)
  • Dorota Gellner – Krawcowe; Zając
  • Hanna Gill-Piątek, Henryka Krzywonos – Bieda. Przewodnik dla dzieci
  • Kamil Giżycki – Wielkie czyny szympansa Bajbuna Mądrego
  • Frances Hodgson Burnett – Mała księżniczka
  • Stiana Hole – Lato Garmanna
  • Tove Jansson – seria o Muminkach
  • P.P.Jerszow – Konik Garbusek
  • Roksana Jędrzejewska-Wróbel – Kosmita
  • Grzegorz Kasdepke – Detektyw Pozytywka
  • Erich Kästner – 35 maja; Mania czy Ania
  • Ludwik Jerzy Kern – Wiersze dla dzieci; Ludwik Jerzy Kern dzieciom; Ferdynand Wspaniały
  • Astrid Lindgren – Dzieci z Bullerbyn; Mio, mój Mio
  • Katarzyna Marciniak – Moja pierwsza MITOLOGIA
  • W. Markowska, A. Milska – Baśnie z dalekich wysp i lądów
  • Daniel Mizieliński, Aleksandra Machowiak – D.O.M.E.K.; MAPY
  • Edith Nesbit – Pięcioro dzieci i coś; Historia Amuletu; Feniks i dywan
  • Anna Onichimowska – Najwyższa góra świata
  • Grey Owl – Przygody Sajo i małych bobrów
  • Joanna Papuzińska – Asiunia; Nasza mama czarodziejka; zbiory: Król na wagarach; Wędrowne wierszyki;
  • Roman Pisarski – Wyrwidąb i Waligóra
  • Otfried Preussler – Malutka czarownica
  • Józef Ratajczak – zbiór wierszy: Miasteczko z plasteliny; W samo południe; Idzie wiosna; Chwile z motylem
  • Gianni Rodari – Interesy Pana Kota; Opowieść o Cebulku; Gelsomino w kraju Kłamczuchów
  • Michael Roher – Wędrowne ptaki
  • Michał Rusinek – Wierszyki domowe; Wierszyki rodzinne
  • Wanda Chotomska – Wiersze; Pięciopsiaczki
  • Tomasz Samojlik – Ambaras
  • Igor Sikirycki – Jak drwal królem został
  • Ulf Stark – Czy umiesz gwizdać, Joanno?
  • Małgorzata Strzałkowska – Rady nie od parady; Wiersze, że aż strach; Gimnastyka dla języka
  • Barbara Tylicka – Generał Ciupinek
  • Danuta Wawiłow, Oleg Usenko – Bajka o stu królach Lulach
  • Anne Cath. Westly – 8+2 i ciężarówka; 8+2 i domek w lesie
  • E.B. White – Pajęczyna Charlotty
  • Magdalena Wiśniewska – Mały Saj i wielka przygoda
  • Piotr Wojciechowski – Z kufra Pana Pompuła; Bajki żółtego psa
  • Praca zbiorowa – Śpiewająca Lipka. Baśnie Słowian Zachodnich

Książki od 8 lat

  • Edmund de Amicis – Serce
  • Zbigniew Batko – Z powrotem, czyli fatalne skutki niewłaściwych lektur
  • Paweł Beręsewicz – Czy wojna jest dla dziewczyn?; Jak zakochałem Kaśkę Kwiatek; Noskawery
  • Paul Berna – Rycerze złotego runa
  • Marcin Brykczyński – W każdym z nas są drzwi do nieba; Jak się nie bać ortografii; Z deszczu pod rynnę;
  • Frances Hodgson Burnett – Tajemniczy ogród
  • J. Canfield, M. i P. Hansen, I. Dunlap – Balsam dla duszy dziecka
  • Andrew Clements – Fryndel
  • Iwona Chmielewska – Pamiętnik Blumki
  • Anna Czerwińska-Rydel – W podróży ze skrzypcami; Listy w butelce. Opowieść o Irenie Sendlerowej
  • Roald Dahl – Matylda
  • Joanna Fabicka – Rutka
  • René Goscinny, Jean-Jacques Sempé, – seria o Mikołajku
  • Andrzej Grabowski – Zenek i mrówki
  • Anna Kamieńska – Książka nad książkami
  • Rudyard Kipling – Księga dżungli
  • Eric Knight – Lassie, wróć!
  • Jan Izydor Korzeniowski – Chłopcy z zielonych stawów
  • Astrid Lindgren – Bracia Lwie Serce; Rasmus i włóczęga
  • Clive Staples Lewis – Opowieści z Narnii
  • Andrzej Maleszka – Magiczne drzewo (seria)
  • Olga Masiuk – Lenka, Fryderyk i podróże; Tydzień Konstancji
  • Lucy M. Montgomery – Ania z Zielonego Wzgórza (seria)
  • Anna Onichimowska – Dzień czekolady
  • Ida Pierelotkin – Ala Betka
  • Renata Piątkowska – Wszystkie moje mamy; Hebanowe serce
  • Gianni Rodari – Był sobie dwa razy baron Lamberto
  • Katarzyna Ryrych – Łopianowe pole; Koniec świata nr 13
  • Annie M.G.Schmidt – Minu
  • Barbara Stenka – Masło przygodowe
  • Małgorzata Strzałkowska – Zbzikowane wierszyki łamiące języki, Pejzaż z gżegżółką
  • Katarzyna Terechowicz, Wojciech Cesarz – Pamiętnik grzecznego psa
  • Mark Twain – Przygody Tomka Sawyera; Przygody Hucka, Królewicz i żebrak
  • Adam Wajrak – Wielka księga prawdziwych tropicieli
  • Emilia Waśniowska – Pamiątki Babuni;
  • Marcin Wicha – Klara. Słowo na szy…
  • Martin Widmark – Biuro detektywistyczne Lassego i Mai (seria)
  • Łukasz Wierzbicki – Afryka Kazika, Dziadek i Niedźwiadek, Machiną przez Chiny
  • Rafał Witek – Klub latających ciotek
  • Piotr Wojciechowski – Poniedziałek, którego nie było
  • Wiktor Woroszylski – Cyryl, gdzie jesteś?

Książki od 10 lat

  • Francesco d’Adamo – Iqbal
  • Paweł Beręsewicz – A niech to czekolada
  • Paweł Beręsewicz, Wojciech Cesarz, Barbara Kosmowska, Andrzej Maleszka, Katarzyna Ryrych, Katarzyna Terechowicz – Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach
  • Monika Błądek – Szary
  • Charles Dickens – Oliver Twist; Opowieść wigilijna
  • Michael Ende – Momo; Niekończąca się historia
  • Antoine de Saint – Exupery – Mały Książę
  • Andrzej Grabowski – Wojna na pięknym brzegu
  • Ewa Grętkiewicz – Dostaliśmy po dziecku
  • Joanna Jagiełło – Zielone martensy
  • Torill Thorstad Hauger – Sigurd, syn Wikinga
  • Marcin Kozioł – Tajemnica Przeklętej Harfy
  • Astrid Lindgren – Ronja, córka zbójnika
  • Katarzyna Majgier – Niedokończony eliksir nieśmiertelności
  • Witold Makowiecki – Diossos; Przygody Meliklesa Greka
  • Ferenc Molnar – Chłopcy z Placu Broni
  • Małgorzata Musierowicz – Jeżycjada (seria)
  • Jerzy Niemczuk – Opowieść pod strasznym tytułem
  • Zuzanna Orlińska – Ani słowa o Zosi
  • Ferdynand Ossendowski – Słoń Birara
  • Magda Papuzińska – Wszystko jest możliwe
  • Katherine Paterson – Most do Terabithii; Wspaniała Gilly
  • Renata Piątkowska – Która to Malala?
  • Michel Piquemal – Bajki filozoficzne
  • Katarzyna Pranić – Ela-Sanela
  • Katarzyna Ryrych – O Stephenie Hawkingu, czarnej dziurze i myszach podpodłogowych
  • Eric Emmanuel Schmitt – Oskar i pani Róża; Dziecko Noego
  • Lemony Snicket – Seria niefortunnych zdarzeń
  • Jerry Spinelli – Kraksa
  • Marcin Szczygielski – Czarny Młyn (Grand Prix), Arka czasu (Grand Prix),
  • J.R.R. Tolkien – Hobbit
  • José Mauro de Vasconcelos – Moje drzewko pomarańczowe
  • Emilia Waśniowska – Oswajam strach
  • Jean Webster – Tajemniczy opiekun; Kochany Wrogu
  • Łukasz Wierzbicki – Drzewo
  • Maciej Wojtyszko – Bromba i inni (i cała seria o Brombie)
  • Juliusz Verne – Tajemnicza wyspa (i wszystkie inne książki tego autora)

Książki od 12 lat

  • Antologia pod red. Grzegorza Leszczyńskiego – Po schodach wierszy
  • H. Jackson Brown, Jr. – Mały poradnik życia
  • J. Canfield, M.V. Hansen, K. Kirberger – Balsam dla duszy nastolatka
  • Paulo Coehlo – Alchemik
  • Arthur Conan Doyle – Pies Baskerville’ów
  • Ursula K. le Guin – Czarnoksiężnik z Archipelagu  (i cały cykl Ziemiomorze)
  • Géza Hegedüs – Żeglarz z Miletu
  • Barbara Kosmowska – Pozłacana rybka; Sezon na zielone kasztany
  • Leena Krohn – Pelikan. Opowieść z miasta
  • Maciej Kuczyński – Gwiazdy suchego stepu
  • Harper Lee – Zabić drozda
  • Jurij Olesza – Trzech grubasów
  • Joanna Rudniańska – Kotka Brygidy
  • Katarzyna Ryrych – Wyspa mojej siostry
  • Marcin Szczygielski – Teatr Niewidzialnych Dzieci
  • Dorota Terakowska – Córka czarownic
  • Anika Thor – Prawda czy wyzwanie
  • J.R.R. Tolkien – Władca pierścieni
  • Beata Wróblewska – Jabłko Apolejki

książki faktograficzne i popularnonaukowe:

  • Edward de Bono – Naucz się myśleć kreatywnie
  • Tony Buzan – Rusz głową

Książki od 14 lat

  • Pierre Boulle – Most na rzece Kwai
  • Dave Cousins – 15 dni bez głowy
  • Anna Frank – Dziennik
  • Francis Scott Fitzgerald – Wielki Gatsby
  • Ruben Gallego – Białe na czarnym
  • Victor Hugo – Nędznicy
  • Leszek Kołakowski – 13 bajek z królestwa Lailonii (…) i inne bajki
  • Alice Kuipers – Życie na drzwiach lodówki
  • Yann Martel – Życie Pi
  • Ewa Nowak – Bardzo biała wrona
  • Anna Onichimowska – 10 stron świata
  • Amos Oz – Jak uleczyć fanatyka
  • Bolesław Prus – Faraon
  • Nevil Shute – Ostatni brzeg
  • Leonie Swann – Sprawiedliwość owiec; Triumf owiec
  • ks. Jan Twardowski – Wiersze
  • Władysław Bartoszewski – Warto być przyzwoitym

książki faktograficzne i popularnonaukowe:

  • Dr Susan E. Brown, Larry Trivieri Jr. – Przewodnik odkwaszania organizmu
  • Sephen R. Covey – 7 nawyków skutecznego działania
  • Atul Gawande – Potęga checklisty. Jak opanować chaos i zyskać swobodę w działaniu
  • Malcolm Gladwell – Punkt przełomowy; Poza schematem
  • Chip Heath, Dan Heath – Pstryk. Jak zmieniać, żeby zmienić
  • Spencer Johnson – Kto zabrał mój ser?
  • Daniel Pink – Całkiem nowy umysł
  • Ron Potter-Efron – Życie ze złością

Książki dla dzieci powyżej 16-go roku życia

  • Karen Blixen – Pożegnanie z Afryką; Uczta Babette
  • Dalajlama, Howard C. Butler – Sztuka szczęścia
  • Jerzy Ficowski – Lewe strony widoków
  • Guareschi – Don Camillo i jego trzódka
  • Zbigniew Herbert – Martwa natura z wędzidłem; Barbarzyńca w ogrodzie; Pan Cogito
  • Khaled Hosseini – Chłopiec z latawcem; Tysiąc wspaniałych słońc
  • Ryszard Kapuściński – Cesarz; Imperium
  • Roma Ligocka – Dziewczynka w czerwonym płaszczyku
  • Mario Vargas Llosa – Rozmowa w katedrze (i inne tytuły tego autora)
  • Gemma Malley – Deklaracja
  • Gabriel Garcia Marquez – Sto lat samotności (i inne tytuły tego autora)
  • George Orwell – Folwark Zwierzęcy
  • Mariusz Szczygieł – Gottland
  • Wisława Szymborska – Wiersze
  • Liao Yiwu – Prowadzący umarłych

książki faktograficzne i popularnonaukowe:

  • Nathaniel Branden – 6 filarów poczucia własnej wartości
  • Nicolas Carr – Płytki umysł
  • Erich Fromm – Sztuka miłości; Mieć czy być
  • Daniel Goleman – Inteligencja emocjonalna; Inteligencja społeczna
  • Leszek Kołakowski – Mini wykłady o maxi sprawach
  • M. Scott Peck – Drogą mniej uczęszczaną
  • Daniel Pink – Drive. Kompletnie nowe spojrzenie na motywację
  • Bruce Perry – O chłopcu wychowywanym jak pies
  • Manfred Spitzer – Cyfrowa demencja

Szczerze mówiąc większości nie znam, więc sama mam sporo do nadrobienia. A Wy?